środa 08 lutego 2012 r. imieniny obchodzą: Piotr, Jan, Hieronim

Polska » Opinie » Artykuł

Sierpień na Stogach, czyli świat jest mały

Sierpień na Stogach, czyli świat jest mały

Paweł Zarzeczny

2010-08-20 09:38:05, aktualizacja: 2010-08-20 14:53:19

Sierpień '80. Czy wiecie, że mam po nim pamiątkę? Wtedy urodził się mój syn. W niedzielę skończy 30 lat, tak szalenie czas zleciał. A jego mama, hm, wychowała się na gdańskich Stogach jak Wałęsa, a jej obaj bracia pracowali w stoczni.

Mama mojego syna była nauczycielką języka polskiego. A połączyła nas nie tyle miłość do książki "Czerwone i czarne" Stendhala (choć również), co raczej do literatury z drugiego obiegu. Często jeździliśmy razem do jej domu nad morze. Wałęsa, jeśli z czegokolwiek był na jej Stogach wówczas znany, to z licznego potomstwa, wiecznego bezrobocia i agitowania w okolicach budki z piwem. Zresztą wszyscy mężczyźni wtedy, a i dzisiaj zapewne, przy piwie większy mają i posłuch, i dar przekonywania. No i razu pewnego, po siedmiogodzinnej podróży pociągiem "Stoczniowiec" (jakieś dwa razy wolniejszym niż przedwojenne torpedy), od szwagrów dowiedziałem się, że wkrótce wybuchnie strajk.

∨ Czytaj dalej

Reklama

Zresztą Gdańsk słynął już z protestów i każdego gościa prowadzono pod komitet przy dworcu, który puszczono z dymem w '70, i tam gdzie Janek Wiśniewski padł.

No i faktycznie kolejny strajk nastąpił, do tego z Wałęsą na czele. Ale ja - musiałem wracać. Akurat dostałem się na uniwerek i wyznaczyli mi w Warszawie "praktyki robotnicze", bym lepiej poznał ciężką pracę (a uczyli mnie jak Wałęsę, bo na elektryka). Nie powiem - poznałem, ale raczej leseranctwo, tragiczny poziom umysłowy "zdrowej siły narodu", śniadania na gazecie, leżenie do południa brzuchem do góry, gadulstwo, flaszki pod płotem, marnotrawstwo i złodziejstwo. Na Stogach zresztą też tak bywało, tam robotnicy prymitywnymi pompami z każdego możliwego lasku wypłukiwali nocami bursztyn, zaopatrując weń cały Sopot, bo na swoim każdy Polak pracował już wtedy i wydajnie, i ofiarnie. Sierpień '80. Zachłysnęliśmy się tą zdobytą wolnością i strasznie żałowałem, że jako student nie mogę należeć do Solidarności, do której zapisało się natychmiast dziesięć milionów Polaków, włącznie z niektórymi członkami Komitetu Centralnego. Przemysł nadal był jednak beznadziejny i handel (chyba jednak dlatego, że dziadostwo to poniekąd polska specjalność, taka specjalność a rebours), ale szalenie rozwinęła się za to kultura. W sierpniu '80 jak i teraz kończyły się wakacje, ale nikt nie rozpamiętywał letnich miłości - cały kraj wkroczył w świat wielkiej polityki

Festiwal Piosenki Prawdziwej, "Miś" - wszystko to wystrzeliło tak nagle, że zaskoczyło nawet wszechmocnych jeszcze wtedy cenzorów. A wolne słowo - z lekko reformatorskiej "Polityki" - przeszło do nowego "Tygodnika Solidarność". I znów - jakiż świat mały - redakcja aż do 13 grudnia mieściła się może 50 metrów od naszego mieszkania przy Batorego (a w nim komunistyczna norma, czyli 18 metrów kwadratowych na trzy osoby, w tym ślepa kuchnia). Poszedłem szybko do "TS" z paroma tekstami, które jednak naczelny Tadeusz Mazowiecki z absolutną siłą spokoju wyrzucił do kosza (trudno, żebym go potem za to lubił, no i w wyborach głos oddałem na Wałęsę - i bardzo potem żałowałem, bo nie był to mój ulubieniec ten cały "General Electric").

Były to piękne czasy, w których żyło się nie grillem, ale czytaniem książek i słuchaniem z taśm całkiem świeżutkiego nieboszczyka Wysockiego (zmarł biedak przedwcześnie, w lipcu '80 zapijając się na śmierć perfumami, tak pięknie umierają tylko słowiańscy bardowie). Żyło się pomykaniem na uczelnię, na którą zaglądali i Wałęsa (wprost niebywały miał wtedy dowcip i odwagę), a także Kuroń z Michnikiem (gdy ten pierwszy mówił o przyszłej wolnej Ukrainie, myślałem jednak, że ciężko musiał na głowę upaść).

Raz na parę dni przyjeżdżał też rowerem Onyszkiewicz, późniejszy minister obrony, i robił wykłady "co nowego w polityce, o czym na pewno nie powiedzą w telewizji". Niebywałe były to czasy, w których każda wiadomość podana w TV natychmiast rodziła zdecydowaną nieufność. Jak ta sierpniowa, że przez "przestoje w pracy" w gdańskim porcie gniją cytryny, a Wałęsa dostał na koniec strajków 7-pokojowe mieszkanie złączone z dwóch mniejszych - choć to akurat było prawdą, niestety. Jak mawiali szwagrowie - bo Lechu zawsze wyczuwał, z której strony chlebek jest posmarowany.

Aha, z tego sierpnia '80, pamiętam też spotkanie z Kalabińskim, reżimowym dziennikarzem, który jak wielu przeszedł na jaśniejszą stronę Księżyca, chcąc zapewne - to częsty zdaje się motyw - kolejne wyprać sumienie, tyle że już własne i do czysta (to ten od wspaniałej mowy Wałęsy w kongresie).

∨ Czytaj dalej

Reklama

No i pan Jacek opowiedział anegdotkę, jak to studenci z Yale zrobili ranking filmów kinowych. Dobry - 1 gówienko. Średni - 2 gówienka. Słaby - 3 gówienka. Zaś film tragiczny miał dopisek: "i tak lepsze od telewizji!". Mój Boże, czy nie to samo można o naszej TV powiedzieć teraz?

W sierpniu '80 jak i teraz kończyły się wakacje, ale nikt nie rozpamiętywał letnich miłości - cały kraj wskoczył nagle, dzięki śmiałości, a nawet zuchwałości robotników, w świat wielkiej polityki, w której Polak i Polska przestały być przedmiotem, tak nam się przynajmniej naiwnie wtedy zdawało, zanim oczywiście znowu nie dostaliśmy po dupie. Ale nic potem tego pierwszego radosnego Sierpnia '80 i tak nie zepsuło.

Nawet fakt znany, że na czele strajków rolniczych i górniczych stali agenci SB, a to samo mówiono przecież o szefach komitetów strajkowych z Gdańska i Szczecina. Nie przeszkadzało nam to jakoś, zresztą u nas każdemu przyprawiało się gębę, każdemu we właściwej skali i na podobieństwo (jak pisał Hłasko: o każdym w Polsce mówi się, że jest albo kapusiem, albo pijakiem, albo pedałem). I dlatego gdy rok temu byłem pierwszy raz w stoczni, na koncercie Morricone, podszedłem do Lecha Wałęsy i serdecznie mu za ten Sierpień ’80 podziękowałem. Za te "nasze serca mocno bijące" - pamiętacie jeszcze?

No i taki właśnie był mój Sierpień '80. Pełen miłości, niezapomniany, wspaniały. Początek tego wszystkiego, złego i dobrego, co stało się potem. Miałem 19 lat i byłem pewien, że wolnej Polski nigdy nie dożyję. Dożyłem. A ci pogardzani i przeze mnie robotnicy pokazali, że ludziom nie da się zatkać gęby kiełbasą. Szczególnie - przestrzegam! - kiedy kiełbasy brakuje.

I najważniejsze dla mnie wersy tamtego czasu. Do Władcy, każdego. Miłosz. Nobel literacki - jakżeby inaczej - z 1980 roku:
"Nie bądź bezpieczny! Poeta pamięta. Możesz go zabić - narodzi się nowy. Spisane będą czyny i rozmowy".

Dodaj komentarz

Drukuj
Wyślij
Dodaj

Komentarze (5)
Przejdź do dyskusji na forum

Wyświetl od:
Zwiń wszystkie wątki

AJtEWZMaOEenog

aAkIdvFCfPoocHy (gość) 06.09.10, 04:34:25

cpHlzM iqasurwxtdbb, [url=http://klqzaivcimgx.com/]klqzaivcimgx[/url], [link=http://sbyxlenjqmoa.com/]sbyxlenjqmoa[/link], http://mvynkbaaxica.com/

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

AJtEWZMaOEenog

aAkIdvFCfPoocHy (gość) 06.09.10, 04:34:21

cpHlzM iqasurwxtdbb, [url=http://klqzaivcimgx.com/]klqzaivcimgx[/url], [link=http://sbyxlenjqmoa.com/]sbyxlenjqmoa[/link], http://mvynkbaaxica.com/

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

ech pawełku

bryg1962 (gość) 22.08.10, 16:53:16

ech pawelku/tośmy rówieśnicy/ ,dobre to czasy i karabin,i granat/za babcią pawlakową/.wybacz to se ne wrati.powoli to gó....ko kruszało ,bylo dla nas bravo i inne popierdółki z zachodu.pokazywalo ono jak można życ inaczej.teraz tez zimny lech .w d...pie mam jadżkę obronczynie krzyża ,jestem wolny.zachłysnąłem się wolnością .paweł,dzięki za kąśliwość.pokolenie rocz.60 wreszczście mówi co myśli .

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

Genialne

wodzu1976@interia.pl (gość) 21.08.10, 01:20:41

Panie Pawle genialne . Dzięki

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

Nieścisłości

zolodu (gość) 20.08.10, 10:14:37

Artykuł jak zwykle dobry, ale:
- to nie robotnicy płukali bursztyn ale SB-cja (podać nazwiska i stopnie?)
- Wysocki nie był słowiański

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

Rozrywka

Polska

Aktualne wydanie:

Prenumerata:

Informacje: 22 201 41 01
Zamówienia z Warszawy bezpośrednio u dystrybutorów:
Ruch SA: 22 581-98-06/24
Kolporter SA: 22 355- 04- 71/73/74/77
GLM: 22 649-41-61 lub 22 649-40-80
e-wydania: www.prasa24.pl; www.e-gazety.pl, www.e-kiosk.pl

Reklama:

Polskapresse Sp. z o.o. Oddział Biuro Reklamy w Warszawie

Wiktor Pilarczyk tel. 022 201 41 00

ul. Domaniewska 41
02-672 Warszawa
tel. 22 201-41-00
fax 22 201-41-99
e-mail: reklama.warszawa@polskapresse.pl