Dlaczego ludzie tak lubią uprawiać literackie wojaże

Bożydar Brakoniecki

2010-03-12 15:57:47, aktualizacja: 2010-04-10 18:33:36

Literacki przebój musi obowiązkowo mieć dziś za tło atrakcyjne architektonicznie miasto. Choćby Waszyngton, w którym toczy się akcja ''Zaginionego symbolu'' Dana Browna.

Zdjęcie 1 z 2

Dlaczego ludzie tak lubią uprawiać literackie wojaże

Barcelona reklamuje się klimatem wziętym z ''Cienia wiatru''

Myliłby się ten, dla kogo tzw. turystyka literacka, czyli poznawanie świata inspirowane książkowymi bestsellerami, to wymysł jedynie naszych czasów. Za wrażeniami z lektur gonili już starożytni, wystarczy wspomnieć tłumy odwiedzające Lesbos po śmierci Safony i naszych antenatów ze średniowiecza, dla których szczytem szczęścia było dotarcie do paryskich zaułków na Wzgórzu św. Genowefy, którymi ongi spacerował zakochany w Heloizie Abelard.

∨ Czytaj dalej

Reklama

Potem było podobnie. Goethe zasuwał do Italii, żeby na własne oczy zobaczyć toskańskie pamiątki po Boccacciu, po śmierci zaś w Weimarze sam stał się celem pielgrzymek wielbicieli swojego ''Fausta''.

Dziś o Goethem nikt raczej nie pamięta. Niemiecki klasyk został okrutnie zdetronizowany przez Dana Browna, amerykańskiego twórcę bestsellerowych czytadeł dla milionów. To właśnie Brown wyznacza dziś statystkę literackiego podróżowania i to on staje się natchnieniem dla agencji turystycznych. Przesada? Skądże. Po wydaniu swojej ostatniej powieści "Zagubiony symbol", której akcja dzieje się w Waszyngtonie, okazało się, że liczba turystów odwiedzająca to smutne i wyjątkowe nudne miasto wzrosła parokrotnie.

Wedle najświeższych statystyk co tydzień nad Potomak przybywa prawie sto tysięcy bibliofilów, aby przyjrzeć się, co tak bardzo zainspirowało Browna w urzędniczej stolicy Stanów Zjednoczonych.
Miliony sprzedanych egzemplarzy "Zagubionego symbolu" dają zarobek nie tylko autorowi, ale skapują też na konta waszyngtońskich hotelarzy, restauratorów, taksówkarzy i domorosłych przewodników, którzy wyjaśniają turystom wszelkie arkana masońskiej architektury miasta. Bo to właśnie tajemnice masonerii są tym wabikiem, który tak rozpala czytelniczą wyobraźnię.
Stadne, suto opłacane pielgrzymki śladami literackich hitów to jedna ze współczesnych rozrywek znudzonej ludzkości
Rzesze zwiedzających spacerują więc po Kapitolu zaprojektowanym ponoć wedle złotych proporcji braci wolnomularzy i z zadartymi głowami popatrują na wiszący w Kongresie obraz, na którym Jerzy Waszyngton pyszni się w stroju Zeusa. "Tłumy kłębiące się w Bibliotece Kongresu nie przybyły tam jednak czytać pisma Ojców założycieli, lecz właśnie dlatego, że ich nie znają. Gdyby prezydent Waszyngton widział ten owczy pęd, przewracałby się ze zgrozy w swoim grobowcu" - kpił niedawno z pielgrzymiej mody stołeczny dziennik ''The Washington Times''.

Niesłusznie, bowiem turystyczna fala rozlewająca się po stolicy USA i - koniec końców - dająca zarobek przedsiębiorczym autochtonom w niczym nie da się porównać do tej, którą obserwowaliśmy po opublikowaniu przez Browna w 2003 r. ''Kodu Leonarda da Vinci''. Quasi-religijna literacka powiastka o mrocznych tajemnicach Opus Dei, naszpikowana nieboszczykami i uszczypliwościami skierowanymi głównie pod adresem Kościoła katolickiego, sprzedała się do dziś w nakładzie 80 mln sztuk. Ale do kronik wejdzie nie rekordowymi zyskami, a wywołaniem największej fali turystyki literackiej początku XXI w. To przez nią do paryskiego Luwru, kościoła Saint-Sulpice, dworca Saint-Lazare, a nawet do Ritza, gdzie stanął kwaterą bohater książki prof. Robert Langdon, ruszyły miliony amatorów wrażeń z całego świata, szukając ech literackich lektur.

Nie pomogły ostrzeżenia Watykanu, że powieść jest podkolorowaną brednią naukowców, dla których hit Browna to kompilacja apokryficznych wątków z historii chrześcijaństwa - podróżowanie śladami ''Kodu Leonarda da Vinci'' stało się rytuałem znudzonej ludzkości.

A w amerykańskiej telewizji furorę zrobił reportaż z Paryża, w którym jedna z zaoceanicznych studentek zwierzała się z wypiekami na twarzy, że do Luwru pielgrzymuje już 15. raz. Ale nie po to, aby kontemplować tajemniczy uśmiech Mony Lizy, ale żeby obejrzeć kawałek posadzki, gdzie znaleziono zwłoki Jacques'a Sauniere'a zamordowanego na samym początku książkowej intrygi.

Popularności temu podróżniczemu szaleństwu dodał też film ''Kod da Vinci'' (2006), w którym w roli Langdona bohatersko śmiga po ekranie hollywoodzkie bożyszcze, czyli Tom Hanks. Takie uwielbienie dla ubranistycznego sztafażu literackich intryg spotkało dotąd chyba tylko miasto Dublin, gdzie James Joyce umieścił w latach 20. akcję ''Ulissesa''.

Do dziś po dublińskich śladach Leopolda Blooma wędrują mozolnie setki tysięcy pielgrzymów, szukając mieszkania przy Eccles Street 7, gdzie pewnego poranka tenże otworzył zaspane oczy i postanowił pospacerować po mieście.

∨ Czytaj dalej

Reklama

A każdego 16 czerwca, w trakcie tzw. Bloomsday, wielkiej fety ku czci Joyce'a, można tu zjeść ulubiony śniadaniowy przysmak bohatera legendarnej powieści - nerki smażone na maśle.

Nie dziwmy się jednak dublińczykom, że tak propagują swoje miasto. Dziś każda uwieczniona literacko metropolia stara się zarabiać na mobilności turystów. Los Angeles wabi ich klimatem mrocznej prozy Raymonda Chandlera, twórcy cynicznego detektywa o złotym sercu Philipe'a Marlowe'a, Moskwa to cel podróży wielbicieli ''Mistrza i Małgorzaty'' Michaiła Bułhakowa, którzy w mieszkaniu messera Wolanda przy Sadowej 302b tropią cień demonicznego Behemota, Barcelona zaś reklamuje się klimatem wziętym z ''Cienia wiatru'', w którym Carlos Ruiz Zafón rozsławił na wieki to piękne katalońskie miasto. A przecież jest jeszcze Hawana, która stała się celem wypraw miłośników Leonarda Padury, Malmö, do którego ściągają czytelnicy Henninga Mankella, Davos z kart słynnego dzieła Tomasza Manna i Lizbona Pascala Merciera.

Na tej literacko-geograficznej mapie Polacy mają Wrocław. To przecież tutaj, choć w czasach, gdy miasto nosiło jeszcze nazwę Breslau, rozgrywają się popularne od lat kryminały Marka Krajewskiego. Ich bohaterem jest detektyw Eberhard Mock, który niestrudzenie przemierza wrocławskie knajpy, mieszczańskie salony i zamtuzy. Na wielką mockowską modę zareagowały we Wrocławiu nawet władze miejskie i dziś dla jego wielbicieli stworzono specjalną turystyczną trasę (szczegóły można znaleźć na stronie Wrocław.pl/przewodnik turystyczny). Trwa 3,5 godz. i po wszelkich pielgrzymich trudach kończy się w klimatycznym pubie Włodkowica 21. Naprawdę, lepszego finału czytelnicy przygód Mocka nie mogli sobie chyba wymarzyć.

Co mają zrobić jednak ci, którzy literackich fascynacji nie chcą zamieniać ma męczące włóczęgi po mieście? I dla nich jest rada. Mogą na przykład wynająć pokój w jedynym na świecie Hotelu Literackim, który w Iserholm otworzyła pomysłowa Andrea Reichart. Przybytek dysponuje obecnie 25 łóżkami, 3 tys. książek i 40 tys. audiobooków. Wśród nich na pewno znajdzie się tomik ''Śladami thrillerów Dana Browna'' Olivera Mittelbacha. Po jego przeczytaniu nie będziemy już musieli wydawać kasy na bilet do kolejnego miasta, które weźmie na cel ten genialny fabrykant turystycznych mód.

Dodaj komentarz

Drukuj
Wyślij
Dodaj

Komentarze (1)
Przejdź do dyskusji na forum

Wyświetl od:
Zwiń wszystkie wątki

A KRAKÓW?!

WWW (gość) 08.05.10, 06:40:23

???!!!...
http://wwwiercioch.blog.onet.pl/

0 / 0 zgłoś naruszenie odpowiedz

Rozrywka

Polska

Aktualne wydanie:

Prenumerata:

Informacje: 22 201 41 01
Zamówienia z Warszawy bezpośrednio u dystrybutorów:
Ruch SA: 22 581-98-06/24
Kolporter SA: 22 355- 04- 71/73/74/77
GLM: 22 649-41-61 lub 22 649-40-80
e-wydania: www.prasa24.pl; www.e-gazety.pl, www.e-kiosk.pl

Reklama:

Polskapresse Sp. z o.o. Oddział Biuro Reklamy w Warszawie

Wiktor Pilarczyk tel. 022 201 41 00

ul. Domaniewska 41
02-672 Warszawa
tel. 22 201-41-00
fax 22 201-41-99
e-mail: reklama.warszawa@polskapresse.pl