Dlaczego gen. Zia nie leczył owsików?

Prześlij ▪ Drukuj

Poleć znajomemu ten artykuł

Adres email: Wyślij

Bo to przecież ich modlitw Allah wysłuchuje w pierwszej kolejności. Dlatego też generał Zia, wokół którego toczy się akcja powieści Mohameda Hanifa "Wybuchowe mango" (w księgarniach od poniedziałku), nie waha się inwestować kilku tysięcy rupii na zapomogę dla owdowiałych kobiet w bieli. I wyłącznie dla nich gotów jest na całe trzy godziny opuścić bezpieczne, otoczone pięcioma szpalerami pakistańskich komandosów mury Domu Wojska.

Na takie litościwe ustępstwo nie zasługują jednak ani zniecierpliwiona generałowa Zia, która dość ma przaśnego wystroju ich nowego "więzienia", ani nawet swędzący odbyt generała, w którym, jak się później okazało, zadomowiły się wyjątkowo dokuczliwe parazyty.

To pierwsza tak niestandardowa, anarchistyczna - jak podsumował krytyk "Financial Times" - minibiografia generała Muhammada Zii ul-Haqa. Wiarygodna tym bardziej, że autorstwa dziennikarza i byłego pakistańskiego wojskowego. Hanif serwuje nam przy okazji opis absurdalnej rzeczywistości tamtejszej dyktatury, widzianej z trzech perspektyw: samego generała, niemającego bladego pojęcia ani o kraju, którym rządzi, ani o metodach, które inni stosują w tym kraju w jego imieniu; Bogu ducha winnego żołnierza, oskarżonego o spisek przeciwko Zii; i wreszcie szarych Pakistańczyków, gnębionych przez znienawidzoną władzę.

Zia rządził Pakistanem przez 11 lat, po zamachu stanu, przeprowadzonym 5 lipca 1977 roku. Najpierw jako przywódca sił zbrojnych, a potem prezydent. Ale 17 sierpnia 1988 roku samolot, którym leciał z zaufanymi członkami sztabu i amerykańskim ambasadorem, rozbił się w okolicach Pendżabu w niewyjaśnionych okolicznościach.

"Wybuchowe Mango" to zaserwowana z przymrużeniem oka próba rozwikłania tej zagadki. Powieść, porównywana przez amerykańskich krytyków do "Paragrafu 22" Josepha Hellera, to jednak nie tylko porcja absurdalnego humoru, ale też solidna dawka wiedzy na temat sytuacji politycznej Pakistanu końca lat 80. A przy okazji także świetny opis życia codziennego w państwie islamskim, ze wszystkimi jego smaczkami i okropnościami. Smakowitą lekturę ułatwiają krótkie definicję pojęć ze świata islamu na szerokich marginesach powieści.

Mohammed Hanif "Wybuchowe mango", wyd. Znak, Kraków 2009, cena 34,90 zł